Arnavutluk'ta hükümet karşıtı protestolar devam ederken güvenlik güçlerinin göstericilere müdahalesinde kullandığı araçlar gündeme geldi.
Başkent Tiran'da kaydedilen görüntülerde Türk yapımı olduğu bildirilen Toplumsal Olaylara Müdahale Araçlarının (TOMA) kullanılması, Türkiye ile Arnavutluk arasındaki güvenlik işbirliğini yeniden gündeme taşıdı.
18 Ekim'de kaydedilen görüntülerde Türkiye tarafından Arnavutluk'a hibe edilen TOMA tipi araçların protestoculara müdahalede kullanıldığı görüldü.
Uluslararası haber ajanslarının görüntüleri de Arnavutluk polisinin göstericilere tazyikli suyla müdahale ettiğini doğruluyor. Ancak görüntülerdeki araçların tamamının hangi tarihte ve hangi anlaşmayla teslim edildiği bağımsız olarak kesinleştirilemedi.
TÜRKİYE 2019'DA ARNAVUTLUK'A TOMA HİBE ETMİŞTİ
Askeri araç ve savunma ekipmanlarının uluslararası transferlerini izleyen Oryx'in kayıtlarına göre Türkiye, 2019 yılında Arnavutluk polisine Katmerciler tarafından üretilen TOMA tipi araçlar hibe etti.
2021 yılında yayımlanan araştırmada, söz konusu araçların Arnavutluk polisinin envanterinde bulunduğunu gösteren fotoğraflara da yer verildi.
Oryx'in verileri, Türkiye'nin Arnavutluk'a yaptığı araç hibelerinin TOMA'larla sınırlı olmadığını da ortaya koydu. Türkiye, 2013, 2015 ve 2019 yıllarında ülkeye Otokar Land Rover Defender araçları da sağladı.
2020'DE DE ZIRHLI ARAÇLAR GÖNDERİLMİŞTİ
Türkiye, Ocak 2020'de Arnavutluk polisinin özel müdahale birimlerine zırhlı araç ve güvenlik ekipmanları hibe etmişti.
Başkent Tiran'da düzenlenen teslim törenine dönemin İçişleri Bakan Yardımcısı Mehmet Ersoy da katılmıştı.
Arnavutluk Emniyet Genel Müdürü Ardi Veliu, törende yaptığı açıklamada Türkiye'nin altı zırhlı araç, 10 Land Rover ve çeşitli güvenlik ekipmanları sağladığını belirtmişti.
Hibe kapsamında gaz maskeleri, kalkanlar, kurşungeçirmez yelekler ve polis ekiplerinin kullanacağı diğer koruyucu malzemeler de teslim edilmişti.
İYİ PARTİLİ ÇÖMEZ'DEN YENİ TOMA SEVKİYATI İDDİASI
✈️Türk Hava Kuvvetleri'ne ait bir askerî nakliye uçağı Tiran yakınlarındaki Rinas Havalimanı'na iki adet TOMA götürmüş. ➖19 Ekim'de öğle saatlerinde Kayseri’den kalkan uçak TOMA'ları bıraktıktan hemen sonra geri dönmüş. ➖TOMA’lar ülkedeki gösterileri bastırmak için kullanılacakmış. 🇺🇸Gösteriler, ABD Başkanı Trump'ın damadı Kushner’in Arnavutluk'un güney kıyısında lüks turizm yatırımları yapmak istemesi ile başlamıştı. ➖Mayıs 2026'da "Flamingo Hareketi" olarak sokaklara çıkan göstericilere son dönemde öğrenciler de katıldı. ➖Göstericiler işsizlik ve göç sorununun çözülmesini, yolsuzlukla mücadelede yetersiz buldukları Edi Rama’nın da istifa etmesini istiyor. 🇦🇱Arnavutluk Demokrat Parti Genel Başkan Yardımcısı Belind Këlliçi, havalimanında çekilmiş iki TOMA’nın görüntülerini paylaştı. 💡Gösterileri bastırma konusundaki tecrübeniz sınırları aştı. 💡Arnavutluk'a, öğrencilere tazyikli su fışkırtacak TOMA’ları göndermekle dünya lideri olursunuz artık!
Arnavutluk'taki protestolar sürerken Türkiye'den ülkeye yeni araçlar gönderildiği de öne sürüldü.
İYİ Parti Grup Başkanvekili Turhan Çömez, 19 Ekim'de yaptığı açıklamada, Türk Hava Kuvvetlerine ait bir askeri nakliye uçağının Kayseri'den havalanarak Arnavutluk'a iki TOMA götürdüğünü iddia etti.
Çömez, uçağın Tiran yakınlarındaki Rinas Havalimanı'na iniş yaptığını ve araçları bıraktıktan sonra Türkiye'ye döndüğünü savundu.
Söz konusu araçların hükümet karşıtı protestolara müdahalede kullanılmak üzere gönderildiğini ileri süren Çömez, iktidara yönelik eleştirisinde, "Gösterileri bastırma konusundaki tecrübeniz sınırları aştı" ifadelerini kullandı.
ARNAVUTLUK'TA PROTESTOLAR BÜYÜYOR
Arnavutluk'ta eğitim koşullarının iyileştirilmesi, yolsuzluk iddialarının araştırılması ve Başbakan Edi Rama'nın istifası talepleriyle düzenlenen protestolar 13 Ekim'den bu yana devam ediyor.
Başkent Tiran'da lise ve üniversite öğrencilerinin yoğun katılımıyla gerçekleştirilen gösterilerde polis ile protestocular arasında şiddetli çatışmalar yaşandı.
Güvenlik güçleri göstericilere tazyikli su, göz yaşartıcı gaz ve plastik mermilerle müdahale ederken bazı protestocular polise taş ve molotofkokteyli attı.
Göstericilere aşırı güç kullanıldığı iddiaları üzerine yedi polis memuru görevden uzaklaştırıldı.