TVNET’te katıldığı programda cumhuriyet dönemindeki Tekke ve Zaviyeler Kanunu'nun sonuçlarını değerlendiren Prof. Dr. Hasan Kamil Yılmaz, günümüzdeki cemaat ve tarikat yapılanmalarına dair çarpıcı tespitlerde bulundu. Sunucunun "Tekke ve Zaviyeler Kanunu çıkmasaydı Türkiye'de FETÖ gibi bir oluşum neşvünema bulabilir miydi?" sorusuna net bir dille yanıt veren Yılmaz, "Bulamazdı, olmazdı. Tekkeler açık olsaydı ve o kontrol mekanizması devam etseydi muhtemelen böyle yapılar ortaya çıkmayacaktı" ifadelerini kullandı.
"TARİKATLARDA TİCARET VE SİYASET YASAKTIR"
Tarikat ile cemaat kavramlarının tamamen farklı olduğunu ve tarihte İslami gelenekte cemaat ifadesinin yalnızca "cami cemaati" için kullanıldığını vurgulayan Yılmaz, tarikatların iki temel prensibine dikkat çekti. Asıl tarikat anlayışında ticaret ve siyasetin kesinlikle yasak olduğunu belirten Yılmaz, Osmanlı döneminde tekkelerin kendi vakıf gelirleri sayesinde kimseye muhtaç olmadan ve kimseden minnet görmeden bağımsız hareket edebildiklerini söyledi.
1925 yılında çıkarılan 677 sayılı kanun öncesinde İstanbul'da 300 tekke bulunduğunu ve her birinin en fazla birkaç yüz kişilik butik ve kontrol edilebilir (mobil) bir eğitim sistemi sunduğunu kaydeden Hasan Kamil Yılmaz, günümüzde tekkelerin kapanmasıyla oluşan boşlukta kontrolsüz, yüz binlere ve milyonlara ulaşan kitle yapılarının türediğini ifade etti. Şeyhin bağlılarını birebir tanıdığı insan yetiştirme modelinin kaybolmasının sosyolojik problemlere yol açtığını vurguladı.
