Küresel petrol piyasalarında Orta Doğu kaynaklı arz endişeleri fiyatlamaların ana gündeminde kalmayı sürdürüyor. ABD ile İran arasında Hürmüz Boğazı konusunda devam eden gerilim ve ABD Başkanı Donald Trump'ın Tahran üzerindeki ekonomik baskıyı artıracağı yönündeki açıklamaları, petrol fiyatlarını destekledi.
Küresel petrolün referans göstergesi Brent petrolün ekim vadeli kontratları haftanın son işlem gününde yüzde 0,2 artışla varil başına 94,39 dolardan kapanış yaptı. ABD Batı Teksas türü (WTI) ham petrolün ekim vadeli kontratları ise yüzde 0,2 düşüşle 86,64 dolara geriledi.
Böylece Brent petrol son iki haftada yüzde 12'nin üzerinde değer kazanırken, WTI'daki yükseliş de yüzde 10'u aştı.
Gözler pazartesiye çevrildi
Petrol piyasalarında yatırımcıların gözü ABD'nin İran'a yönelik hazırladığı yeni yaptırım paketine çevrildi.
ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, Washington'ın Tahran'a karşı "tarihin en sert yaptırımlarını" uygulamaya hazırlandığını açıklarken, paketin ayrıntılarının pazartesi günü duyurulması bekleniyor.
Bessent, "Bu, dünya tarihindeki en büyük koordineli ekonomik izolasyon olacak. Bu bir-iki yumruk olacak; ablukamız var ve tarihin en sert yaptırımlarını uygulayacağız" ifadelerini kullandı.
Hürmüz'de çözüm işareti yok
Petrol fiyatlarını yukarı taşıyan temel unsurlardan biri de küresel enerji ticareti açısından stratejik öneme sahip Hürmüz Boğazı'ndaki belirsizlik oldu.
ABD ile İran arasındaki anlaşmazlıkta tansiyonun düşeceğine ilişkin güçlü bir işaret görülmezken, Trump İran'ı barış anlaşmasını kabul etmeye zorlamak amacıyla yeni ekonomik yaptırımlarla tehdit etti. Trump ayrıca Tahran ile ticari ilişkilerini sürdüren ülkelerin de ağır ekonomik sonuçlarla karşılaşabileceği uyarısında bulundu.
İran ise Washington'ın açıklamalarına sert karşılık verdi. İran devlet medyası, İran Silahlı Kuvvetleri Genelkurmay Başkanı Tümgeneral Ali Abdollahi'nin açıklamalarına dayanarak, ABD'den gelecek yeni tehditlere Tahran'ın vereceği yanıtın "yıkıcı" olacağını aktardı.
Boğazda trafik düşük seyrediyor
Deniz taşımacılığı verileri, Hürmüz Boğazı'ndaki ticari trafiğin çatışma öncesindeki seviyelerin oldukça altında kalmayı sürdürdüğüne işaret etti.
İran, ABD'nin haziran ayında imzalanan ancak süresi sona eren geçici barış anlaşmasının şartlarına uymaması halinde boğazın fiilen kapalı kalmaya devam edeceğinin sinyalini verdi.
Deutsche Bank analistleri de müşterilerine gönderdikleri değerlendirmede piyasalardaki risklere dikkat çekerek, "Enerji şoku endişeleri piyasalara yayılmaya devam ediyor" ifadelerini kullandı.
Öte yandan Trump yönetimi, yükselen enerji maliyetlerinin ABD'deki akaryakıt fiyatlarına etkisini sınırlamak için harekete geçti. ABD Çevre Koruma Ajansı, Enerji Bakanlığı ile koordinasyon içinde geçici acil yakıt muafiyeti uygulanacağını açıkladı.
