İKİ DAKİKA ÖNCE O KAREDE HİÇBİR ŞEY YOKTU
Şekil yalnızca tek bir karede beliriyor. Aynı yöne bakan ve iki dakikadan kısa süre önce çekilen görüntülerde ondan iz yok. Aynı kameranın yaklaşık 78 dakika sonra çektiği karede de şekil kaybolmuş durumda. Kalıcı bir kaya ya da arazi parçası olsaydı, sonraki görüntülerde de yerinde durması gerekirdi. Bu yüzden görülen şeyin gerçek bir yeryüzü ayrıntısı olmadığı düşünülüyor.
Üstelik konuşulan görüntü yüksek çözünürlüklü de değil. Ham ve gri tonlamalı karede şekil topu topu 15 piksel kadar yer kaplıyor. Kare, gezginin sağ navigasyon kamerasından geliyor.
EN GÜÇLÜ İHTİMAL BİR GÖRÜNTÜLEME ARTEFAKTI
Şeklin nasıl oluşmuş olabileceğine dair en güçlü açıklamalardan biri, Medium'da konuyu ele alan Amit Surti'den geliyor. Surti'ye göre görüntüdeki şekil gerçek bir cisim değil, görüntüleme sırasında oluşan bir iz. En güçlü aday da kozmik ışınlar. Surti, sürecin kameranın rutin bir kalibrasyon adımında başlamış olabileceğini söylüyor:
“Curiosity'nin kameraları yüksek radyasyonlu bir ortamda çalışıyor. Kozmik ışın denen yüksek enerjili parçacıklar uzayda CCD dedektörlerini sürekli bombardımana tutuyor. Bir kozmik ışın, bias çerçevesi adı verilen kalibrasyon adımı sırasında dedektörde bölgesel bir yük bırakıyor. Kameranın işleme sistemi daha sonra bu kalibrasyon ölçümünü asıl görüntüden çıkarıyor. Bu işlem, parçacık çarpmasının bıraktığı parlak yükü koyu bir kalıntı izine dönüştürebiliyor.”
Şeklin aşağı doğru uzanan ince uzantıları da aynı mekanizmayla açıklanabilir. Yükün dedektör üzerinde piksel sütunları boyunca hareketi, yani yük difüzyonu, belirli bir okuma yönüyle birleşince koyu çekirdekten aşağı doğru ince uzantılar oluşabilir. Bu da denizanasını andıran şekli açıklayabilir. Çarpmanın anlık olması ve kalıcı bir hasar bırakmaması durumunda, böyle bir iz yalnızca tek bir karede görünebilir. Benzer bir şekil daha önce de yakalanmıştı. 2022'de çekilen bir navigasyon kamerası görüntüsünde de aynı türden bir şekil görülmüştü.
BİR BAŞKA İHTİMAL: ELEKTRONİK SORUN YA DA TOZ
Kozmik ışın tek aday değil. Surti, görüntünün Dünya'ya ulaşana kadar geçtiği uzun yolu da hatırlatıyor. Bir pikselin değeri, kamera sensöründen son görüntü dosyasına ulaşana kadar çeşitli aşamalarda değişebilir. İletim sırasında yaşanan bir paket kaybı karede boş, koyu bloklar oluşturabilir. Benzer izleri kalibrasyon dosyalarındaki ufak uyumsuzluklar da bırakabiliyor.
Daha somut bir olasılık ise görüntüye geçici bir fiziksel olayın yansımış olması: havada asılı bir toz zerresi ya da küçük bir toz girdabı. Bunu doğrulamak için o ana ait rüzgar verisi ya da gezginin sol kamerasından bir kare gerekirdi ama bu olayda ikisi de yok.
Denizanası benzetmesi ilk kez de yapılmıyor. Yıllar içinde gökyüzünde görülen bazı tanımlanamayan gözlemler de aynı biçimle anılmıştı. Mars'taki bu kare içinse hangi açıklamanın doğru olduğunu kesinleştirmek, gezginin ayrıntılı mühendislik kayıtlarına bakmayı gerektiriyor. Elde ise şimdilik yalnızca tek bir poz var.
Görsel kaynak: iStock, Nasa ve Shutterstock
