Sonbahar yağışlarıyla birlikte doğada kendiliğinden yetişen mantarların çoğalması, ölümcül zehirlenme riskini de beraberinde getiriyor. Konuya ilişkin değerlendirmelerde bulunan Ondokuz Mayıs Üniversitesi (OMÜ) Acil Tıp ve Fitoterapi Uzmanı Prof. Dr. Türker Yardan, doğadan toplanan mantarların tüketilmesinin karaciğer ve böbrek yetmezliğine, hatta ölüme neden olabileceği konusunda vatandaşları uyardı.
"BELİRTİLERİN GEÇ BAŞLAMASI YANILTICI OLABİLİR"
Ölümcül mantar zehirlenmelerinin en önemli nedenlerinden birinin amanita phalloides (köy göçüren) türü olduğunu belirten Prof. Dr. Türker Yardan, bu mantarın tüketilmesinden sonra zehirlenme belirtilerinin gecikmeli olarak ortaya çıktığını söyledi. İlk aşamada bulantı, kusma ve ishal gibi şikayetlerin genellikle 6 ila 12 saat sonra başladığını kaydeden Yardan, hastalığın ilerleyen aşamalarında kişinin kendisini daha iyi hissetmesinin yanıltıcı olabileceğine dikkat çekti.
Karaciğer ve böbrek hasarının 3 ila 6 gün içerisinde belirginleşebileceğini vurgulayan Yardan, "Kişinin şikayetlerinin azalması, zehirlenmenin geçtiği anlamına gelmez. Bu nedenle mantar tüketimi sonrasında zehirlenme şüphesi oluştuğunda belirtilerin ortaya çıkması beklenmemelidir" ifadelerini kullandı.
PİŞİRMEK ZEHRİ YOK ETMİYOR
Zehirli mantarların sirkeli veya tuzlu suda bekletilmesi, kaynatılması, iyi pişirilmesi ya da güneşte kurutulması gibi yöntemlerle zararsız hale getirilebileceği yönündeki inanışların tamamen yanlış olduğunun altını çizen Prof. Dr. Yardan, zehirli mantarların görünüşlerinden, kokularından veya tatlarından güvenilir şekilde ayırt edilemeyeceğini belirtti. Ayrıca bazı mantar türlerinin alkolle birlikte tüketilmesi durumunda çarpıntı, nefes darlığı, göğüs ağrısı ve baş dönmesi gibi ek sağlık sorunlarına yol açabileceğini kaydetti.
ŞİKAYET OLMASA BİLE HASTANEYE BAŞVURULMALI
Doğadan toplanan mantarları tüketen kişilerin herhangi bir şikayetleri bulunmasa dahi vakit kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurmaları gerektiğini söyleyen Yardan, 112 Acil Çağrı Merkezi'ne haber verilmesinin hayati önem taşıdığını belirtti. Tüketilen mantardan geriye kalan bir örneğin hastaneye götürülmesinin teşhis sürecine büyük katkı sağlayacağını ifade eden Yardan, aynı mantarı yiyen tüm kişilerin şikayetleri olmasa bile mutlaka sağlık kontrolünden geçirilmesi gerektiğini kaydetti.
Mantar zehirlenmesinin basit bir gıda zehirlenmesi olarak değerlendirilmemesi gerektiğini hatırlatan uzmanlar, erken müdahalenin ve gerekirse karaciğer naklinin hayat kurtarabileceğini belirterek denetimli kültür mantarlarının tercih edilmesini önerdi.