Şanlıurfa'nın eski surlarının Beykapısı mevkisinde inşa edilen ve Osmanlı'nın son dönemlerinde Mahmutoğlu ailesinin adıyla anılan yapı, uzun süre atıl durumda kaldı. Şanlıurfa Büyükşehir Belediyesi'nce 2008'de satın alınarak restore edilen bina, 2014'te Kent Müzesi olarak hizmet vermeye başladı.
Kent maketi, tarihi belgeler, kitaplar, fotoğraflar, geleneksel giysiler, müzik aletleri, mutfak araçları ve tarım gereçlerinin sergilendiği müzede, Şanlıurfa'nın geçmişteki yaşamına ilişkin canlandırmalar da yer alıyor. Geleneksel el sanatlarından giyim kuşama, mutfak kültüründen eski aile yaşamına kadar kentin kültürel mirasını yansıtan eserler, ziyaretçilere geçmişin izlerini görme imkanı sunuyor.
Müzede görevli sanat tarihçisi Hamdullah Közcü, müzenin Şanlıurfa'nın geleneksel yaşam tarzını yansıttığını söyledi. Müzeye ilginin giderek arttığını belirten Közcü, giriş bölümünde Şanlıurfa'da yaşamış topluluklara ve kentin geleneklerine ilişkin kronolojik bilgilere yer verdiklerini ifade etti.
Geleneksel giyim kuşam, takı ve aksesuar kültürünün yanı sıra yöresel lezzetlerin de anlatıldığını aktaran Közcü, geçmişte hayatlı evlerde sürdürülen aile yaşamının izlerinin müzede görülebildiğini kaydetti. Közcü, geleneksel el sanatlarından kentin kültürel yaşamına kadar birçok alanda sergilerin bulunduğunu belirtti.
Yapının Anadolu askeri mimarisinin önemli örneklerinden biri olduğunu dile getiren Közcü, şunları söyledi: "Müzemiz 9 asırlık bir geçmişe sahip. Anadolu askeri mimarisinin en güzel örneklerinden birisidir burası. Beykapısı surlarının üzerinde inşa edilmiş ve daha sonra Şanlıurfa'daki hayatlı evlerin tipik bir prototipini, plan örneğini gösteren selamlık, harem, develik ve ahır gibi ana bölümlerden oluşan bir yapıyı görüyoruz."
Müzenin 1500 metrekare alana sahip olduğunu belirten Közcü, 15 sergi salonunun bulunduğunu ve yıllık 25 bin ila 30 bin ziyaretçi ağırladığını bildirdi.
Ziyaretçilerin müzede kendi geçmişlerinden izler bulabildiğini anlatan Közcü, şöyle devam etti: "Şanlıurfa'nın kültürel yaşamını, gelenek göreneklerini, geçmişini gelen ziyaretçiler burada görünce çok ciddi duygusal bir hale bürünüyor. Bazılarının çocukluğu bu yapıya benzer hayatlı evlerde geçtiği için çok duygusal anlar yaşanıyor. Kendi geçmişini bulduğu için Şanlıurfa Kent Müzesi biraz daha sıcak geliyor. Gezdiklerinde çok ciddi bir hayranlık besliyorlar."
Müzeyi ziyaret eden İbrahim Demir de kente gelen misafirleriyle birlikte müzeyi görme fırsatı bulduğunu söyledi.
Müzeyi beğendiğini belirten Demir, "Şanlıurfa'nın tarihini, kültürünü anlatan, daha çok eski aile yapısını bize gösteren bir müze. Bizim tarihimize de ışık tutan bir yer. Benim tavsiyem burayı görmek isteyen herkesin gelip burayı görmesi" dedi.
