Antalya’da düzenlenen 77. Uluslararası Uzay Kongresi’ne (IAC 2026) katılan Selçuk Bayraktar, Türkiye’nin insansız hava araçlarında Mini İHA ile başlayan ve Bayraktar TB2, AKINCI ile KIZILELMA’ya uzanan geliştirme sürecini değerlendirdi. Bayraktar, KIZILELMA’nın ilk uçuşuyla önemli bir hedefe ulaşıldığını, ardından odağın uzay teknolojilerine yöneldiğini belirtti.
Uzayda varlık göstermenin bağımsızlık açısından önemine dikkat çeken Bayraktar, FERGANİ girişiminin bu hedef doğrultusunda kurulduğunu ifade etti. Şirket, uydu teknolojileri ve küresel konumlama sistemleri alanında Türkiye’nin kendi kabiliyetlerini geliştirmeyi amaçlıyor.
FERGANİ’de 140’tan fazla mühendis ve teknisyen çalışıyor
Bayraktar’ın verdiği bilgilere göre FERGANİ, Baykar’ın öz kaynaklarıyla finanse ediliyor. Girişimde 26 yaş ortalamasına sahip 140’tan fazla mühendis ve teknisyen görev yapıyor.
Bayraktar, Baykar’ın gelirlerinin yüzde 90’ından fazlasını yüksek teknoloji ihracatından elde ettiğini belirterek bu gelirlerin yeni teknoloji alanlarına yatırım yapılmasını sağladığını söyledi. FERGANİ’nin finansman modeli de şirketin insansız hava araçlarından elde ettiği birikimi uzay teknolojilerine aktarmasının bir örneği olarak öne çıkıyor.
Uluğ Bey ile uydu tabanlı konumlama hedefi
FERGANİ’nin temel projelerinden biri, Uluğ Bey adı verilen küresel konumlama sistemi. Uydu tabanlı konumlama altyapıları; konum belirleme, zaman senkronizasyonu ve navigasyon gibi alanlarda kullanılıyor.
Bu tür sistemlerde uydu geliştirme kabiliyetinin yanı sıra uydu takımı, yer sistemleri ve sinyal işleme teknolojileri de önem taşıyor. FERGANİ’nin hedefi, bu alanda kendi teknolojilerini geliştirerek Türkiye’nin uzay tabanlı konumlama kapasitesine katkı sağlamak.
Bayraktar, girişimin yalnızca uydu sistemleri üzerinde çalışmadığını, yörünge transfer araçları ve fırlatma sistemlerinin de çalışma alanları arasında bulunduğunu daha önce açıklamıştı. Yörünge transfer araçları, uyduların bir yörüngeden başka bir yörüngeye taşınmasını sağlayan sistemler olarak görev yapıyor.
İHA’lardan uzaya uzanan teknoloji birikimi
Bayraktar, insansız hava araçlarının geliştirilmesinde elektronik donanım, uçuş kontrol sistemleri, seyrüsefer algoritmaları, yapay zekâ ve otonomi gibi çok sayıda teknolojinin birlikte çalıştığını vurguladı.
Bayraktar’ın açıklamasına göre Bayraktar TB2 ve TB3 platformlarında çok sayıda bileşen yerli olarak geliştiriliyor. AKINCI ve KIZILELMA’da da türbin motorları dışındaki sistemlerin geliştirilmesinde şirketin kendi mühendislik kabiliyetleri kullanılıyor.
Havacılıkta kazanılan bu deneyimin uzay alanına aktarılması, FERGANİ’nin çalışmalarının arka planını oluşturuyor. Uydu sistemleri, yörünge transfer araçları ve fırlatma teknolojileri farklı mühendislik disiplinleri gerektirse de elektronik, yazılım, kontrol ve sistem entegrasyonu gibi alanlarda ortak bir teknik altyapı bulunuyor.
Bayraktar’ın açıklamaları, Baykar’ın insansız hava araçları alanındaki faaliyetlerini uzay teknolojileriyle genişletme hedefini ortaya koyarken FERGANİ’nin çalışmalarını da bu uzun vadeli yaklaşımın bir parçası olarak konumlandırıyor.
